Leefgebied ernstig bedreigde eikelmuis wordt hersteld

Knaagdieren | december 19, 2022

De eikelmuis is een ernstig bedreigde diersoort in Nederland en komt alleen nog voor in de provincie Limburg. Om precies te zijn: in Zuid-Limburg. Om te voorkomen dat het zoogdier verdwijnt uit Nederland gaan de provincie Limburg, enkele Zuid-Limburgse gemeenten én terreinbeheerders de komende vier jaar het leefgebied van het kleine diertje herstellen.

Hoewel zijn naam anders doet vermoeden is de eikelmuis geen muis en eet hij ook geen eikels. Het dier is familie van de slaapmuis en lijkt meer op een eekhoorn. Het is een markant diertje met een guitig ‘boevenmasker’ in zijn gezicht dat doet denken aan de wasbeer. Het past dan ook bij zijn andere naam: fruitdiefje.

Jaar van de Eikelmuis

De eikelmuis is een grote onbekende in Nederland, terwijl dit zoogdier in Nederland nog zeldzamer is dan de reuzenpanda in China. Er was weinig bekend over het gedrag van de dieren en er waren zelfs maar weinig bewegende beelden van het dier beschikbaar. Daarom werd 2022 uitgeroepen tot het Jaar van de Eikelmuis. Diverse organisaties zoals de Zoogdiervereniging, Dierenpark Amersfoort, GaiaZOO en ARTIS vroegen het afgelopen jaar extra aandacht voor het meest bedreigde knaagdier van Nederland en steunden onderzoek naar het gedrag en leefgebied van de eikelmuis om zo de wildpopulatie beter te kunnen beschermen. Het herstelplan van het leefgebied komt voort uit dit jaar van onderzoek naar – en aandacht voor de eikelmuis.

Eikelmuizen behoren tot de familie van de slaapmuizen: een knaagdieren groep die tussen de families van de eekhoorns en de muizen in zit. De naam is niet zomaar gekozen. Slaapmuizen staan bekend om hun lange winterslaap. Eikelmuizen slapen wel een half jaar lang en verliezen daarbij veel van hun lichaamsgewicht. Om die vetreserves aan te vullen moeten ze de rest van het jaar veel eten. Eikelmuizen zijn echte alleseters: ze eten noten, zaden, vruchten, insecten, slakken en spinnen. Een enkele keer eten ze zelfs vogeljongen of andere muizen. Tijdens de winterslaap liggen ze opgekruld in hun holletje. Soms worden ze kort wakker om tussendoor naar voedsel te zoeken.

Beschermingsplan voor de eikelmuis

De eikelmuis komt alleen voor in de hellingbossen van Zuid-Limburg zoals het Savelsbos en bij Bemelen. In dit laatste gebied gaat het om een groep eikelmuizen die is uitgezet. Ze vermijden open velden en hebben aaneengesloten bossen, bosschages en hagen nodig om zich in hun leefgebied te verplaatsen. Het zijn goede klimmers die nestelen in bomen. Ze maken daarvoor het liefst gebruik van oude bomen met natuurlijke holtes. Eikenbomen zijn favoriet, maar eikelmuizen komen ook in naaldbomen en andere soorten bomen en bosschages voor. Er zijn ook eikelmuizen in vogelnesten gevonden.

Niet alleen in Nederland gaan de populaties eikelmuizen achteruit, ook in de rest van Europa komt de eikelmuis steeds minder vaak voor. Het verdwijnen van leefgebied wordt gezien als belangrijkste oorzaak. Er zijn de laatste decennia veel hoogstamboomgaarden, houtkanten en struweelhagen verdwenen en ook in veel tuinen en op boerenerven verdwijnen de rommelige hoekjes waar de dieren schuilen en voedsel vinden.

Landschapsorganisatie IKL Limburg coördineert de uitvoering van het beschermingsplan van de provincie Limburg. Door gebieden met elkaar te verbinden en verder uit te breiden kunnen eikelmuizen elkaar makkelijker ontmoeten en zich met elkaar vermengen. De grotere genetische variatie zorgt voor een betere weerbaarheid tegen ziektes en invloeden van buitenaf. Hierdoor kunnen de populaties groeien en zijn ze minder kwetsbaar.

Lees ook deze berichten

Heb je vragen over dierenwiki?

0900 - 0706 (70 cent per minuut)

Laat een beoordeling achter / Bekijk alle beoordelingen
[site_reviews_form id="review" title="Laat een beoordeling achter"]
Wij maken gebruik van cookies

Op Dierenwiki.nl gebruiken wij cookies en andere technieken om jouw ervaring op onze website te verbeteren en om advertenties te tonen, ook met tracking cookies van derden die jouw internetgedrag volgen. Bekijk ons cookiebeleid. Als je doorklikt ga je akkoord met het plaatsen van de cookies en technieken.

Instellingen X
Instellingen Privacy- en cookiebeleid
Akkoord